John Charles Polanyi (1929– )
John Polanyi urodził się 23 stycznia 1929 roku; jest kanadyjskim chemikiem fizycznym. Specjalizuje się w chemii fizycznej, spektroskopii i dynamice reakcji chemicznych. Znany jest przede wszystkim z badań nad mechanizmami reakcji chemicznych i rozkładem energii podczas zderzeń cząsteczek. Jego badania zapewniły podstawy współczesnej dynamiki molekularnej reakcji chemicznych.
Wykorzystując spektroskopię w podczerwieni badał, jak energia jest rozdzielana pomiędzy produkty reakcji chemicznych. Jego badania umożliwiły lepsze zrozumienie stanów przejściowych, powierzchni energii potencjalnej oraz mechanizmów zderzeń molekularnych. Odkrycia Polanyiego wpłynęły na rozwój chemii obliczeniowej, kinetyki chemicznej i projektowania procesów chemicznych.
Największe znaczenie w dorobku Polanyiego ma opracowanie metod badania dynamiki reakcji chemicznych poprzez analizę promieniowania podczerwonego emitowanego przez produkty reakcji. W latach sześćdziesiątych i siedemdziesiątych dowiódł, że możliwe jest bezpośrednie badanie sposobu podziału energii w reakcjach molekularnych. Badania te umożliwiły zrozumienie przebiegu reakcji na poziomie pojedynczych zderzeń cząsteczek. Za te osiągnięcia otrzymał Nagrodę Nobla w 1986 roku wspólnie z Dudleyem Herschbachem i Yuanem T. Lee.
Polanyi jest zaliczany do ważnych chemików fizycznych XX wieku. Jego badania w krótkim czasie zdobyły uznanie dzięki połączeniu zaawansowanej aparatury eksperymentalnej z głębokim rozumieniem teorii reakcji chemicznych. Poza działalnością naukową znany jest także z aktywności społecznej i publicystycznej.
Strona została opracowana na podstawie danych z: Nobel Prize.