Stephen Hales (1677–1761)
Urodzony 17 września 1677 roku, Stephen Hales był angielskim duchownym, botanikiem i fizjologiem; zmarł 4 stycznia 1761 roku. Specjalizował się w fizjologii roślin, fizjologii zwierząt oraz badaniach gazów. Zasłynął przede wszystkim z pionierskich pomiarów ciśnienia krwi oraz badań nad transportem wody w roślinach. Jego eksperymenty należą do fundamentów współczesnej fizjologii eksperymentalnej.
Stephen Hales miał szczególne znaczenie dla rozwoju fizjologii roślin i zwierząt poprzez wprowadzenie ilościowych metod eksperymentalnych. Jako pierwszy bezpośrednio zmierzył ciśnienie krwi u zwierzęcia, rozpoczynając rozwój nowoczesnej hemodynamiki. W botanice wykazał znaczenie transpiracji oraz przepływu wody w roślinach, przyczyniając się do zrozumienia ich fizjologii. Prowadził również badania nad gazami wydzielanymi przez organizmy żywe, poprzedzając odkrycia dotyczące fotosyntezy i oddychania. Jego prace zapewniły podstawy fizjologii eksperymentalnej oraz biologii ilościowej.
Za główny rezultat pracy Stephena Halesa można uznać pierwsze bezpośrednie zmierzenie ciśnienia krwi u zwierzęcia około 1733 roku. Wprowadzając rurkę do tętnicy konia wykazał istnienie określonego ciśnienia krwi oraz możliwość jego ilościowego pomiaru. Wyniki opublikował w dziele „Statical Essays”, które wywarło bardzo silny wpływ na rozwój fizjologii i medycyny. Równocześnie jego badania nad transpiracją roślin zapoczątkowały nowoczesną fizjologię roślin.
Hales był wysoko ceniony przez środowisko naukowe Wielkiej Brytanii. Został członkiem Royal Society, a jego eksperymenty uznawano za wzór staranności i precyzji. Jako duchowny cieszył się również dużym szacunkiem społecznym. Już za życia należał do czołowych eksperymentatorów XVIII wieku.
Strona została opracowana na podstawie danych z: Wikipedia i Britannica.
